{"id":2959,"date":"2012-07-26T11:55:42","date_gmt":"2012-07-26T08:55:42","guid":{"rendered":"http:\/\/www.ced.org.tr\/?p=2959"},"modified":"2012-07-26T11:55:42","modified_gmt":"2012-07-26T08:55:42","slug":"hareketsizlik-sigara-kadar-olumcul","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.ced.org.tr\/?p=2959","title":{"rendered":"Hareketsizlik sigara kadar \u00f6l\u00fcmc\u00fcl"},"content":{"rendered":"<p><strong><span style=\"font-size: 12.499999046325684px; \">18 Temmuz 2012 &#8211; <\/span><span style=\"font-size: 12.499999046325684px; \">Nick Triggle Sa\u011fl\u0131k Muhabiri, BBC News<\/span><\/strong><\/p>\n<div style=\"color: #222222; font-family: arial, sans-serif; font-size: 12.499999046325684px; \">\n<div>\n<p><span style=\"font-size: 12.499999046325684px;\">Yap\u0131lan bir ara\u015ft\u0131rmaya g\u00f6re, egzersiz eksikli\u011fi d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda sigara kadar fazla \u00f6l\u00fcme sebep oluyor.<\/span><\/p>\n<\/div>\n<p>Haftal\u0131k t\u0131p dergisi The Lancet&#8217;in, Olimpiyatlar\u0131n ba\u015flamas\u0131na g\u00fcnler kala yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131 raporda, yeti\u015fkinlerin yakla\u015f\u0131k \u00fc\u00e7te birinin yeterince fiziksel etkinlik ger\u00e7ekle\u015ftirmedi\u011fi ve bunun senede 5,3 milyon \u00f6l\u00fcme sebep oldu\u011fu tahminine yer verildi.<\/p>\n<p><span style=\"font-size: 12.499999046325684px;\">Bu oran, yakla\u015f\u0131k her 10 ki\u015fiden birinin \u00f6l\u00fcm\u00fcne yol a\u00e7an kalp krizi ve diyabet ile g\u00f6\u011f\u00fcs ve kolon kanserinin \u00f6l\u00fcmc\u00fcll\u00fck oran\u0131na denk. <\/span><\/p>\n<div>Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, ciddiyeti iyice k\u00f6t\u00fcle\u015fen sorunun art\u0131k bir genel salg\u0131n olarak ele al\u0131nmas\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor.<\/div>\n<p>Ayr\u0131ca, sorunla ba\u015f edebilmek i\u00e7in yeni bir d\u00fc\u015f\u00fcnme yolu gerekti\u011fini belirterek, hareketlili\u011fin faydalar\u0131n\u0131 hat\u0131rlatmak yerine, kamuoyunun hareketsizli\u011fin tehlikeleri konusunda uyar\u0131lmalar\u0131 gerekti\u011fini ileri s\u00fcr\u00fcyor.<\/p>\n<p>D\u00fcnya \u00e7ap\u0131ndaki \u00e7e\u015fitli merkezlerden 33 ara\u015ft\u0131rmac\u0131dan olu\u015fan ekip, h\u00fck\u00fcmetlerin fiziksel aktiviteyi daha elveri\u015fli, b\u00fct\u00e7eye uygun ve g\u00fcvenli hale getirmenin yollar\u0131n\u0131 aramas\u0131 gerekti\u011fini de vurguluyor.<\/p>\n<p><strong>D\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda bir sorun<\/strong><\/p>\n<p>Yeti\u015fkinlerin her hafta 150 dakikal\u0131k y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f, bisiklete binme veya bah\u00e7e i\u015fleri gibi hafif etkinlikler yapmas\u0131 \u00f6neriliyor.<\/p>\n<p>The Lancet ara\u015ft\u0131rmas\u0131, en az aktivitede bulunanlar\u0131n y\u00fcksek gelirli \u00fclkelerdeki ki\u015filer oldu\u011funu, bunlar aras\u0131nda en k\u00f6t\u00fc durumdakilerin ise yeti\u015fkinlerin neredeyse \u00fc\u00e7te ikisinin yeterince hareket etmedi\u011fi \u0130ngiltere&#8217;dekiler oldu\u011funu ortaya koyuyor.<\/p>\n<p>Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, hareketlili\u011fin her yerde farkl\u0131 ele al\u0131nabilmesi nedeniyle, \u00fclkeler aras\u0131nda kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rma yapman\u0131n zor oldu\u011funu kabul ediyor. Yine de, vard\u0131klar\u0131 genel sonucun ge\u00e7erli oldu\u011fu kan\u0131s\u0131ndalar.<\/p>\n<p>Ara\u015ft\u0131rmaya liderlik edenlerden Pedro Hallal \u015f\u00f6yle diyor: &#8220;2012 Olimiyat Oyunlar\u0131 yakla\u015f\u0131rken, spor ve fiziksel aktivite d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda muazzam dikkat toplayacak. T\u00fcm d\u00fcnya \u00e7e\u015fitli \u00fclkelerden se\u00e7kin atletlerin spor kar\u015f\u0131la\u015fmalar\u0131nda yar\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 izlerken, bu izleyicilerin b\u00fcy\u00fck k\u0131sm\u0131 olduk\u00e7a hareketsiz kalacak.<\/p>\n<p>&#8220;D\u00fcnya \u00e7ap\u0131ndaki sorun a\u00e7\u0131k: T\u00fcm d\u00fcnyada sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 iyile\u015ftirmek ve hastal\u0131k y\u00fck\u00fcn\u00fc azaltmak i\u00e7in fiziksel aktiviteyi kamu sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 \u00f6ncelikleri aras\u0131na yerle\u015ftirin.&#8221;<\/p>\n<p>\u0130ngiltere Kamu Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 Fak\u00fcltesi Ba\u015fkan\u0131 Prof. Lindsey Davis ona kat\u0131l\u0131yor: &#8220;\u0130nsanlar\u0131n sa\u011fl\u0131\u011f\u0131na dikkat ederek g\u00fcnl\u00fck ya\u015famlar\u0131nda aktif hale gelmeleri i\u00e7in elimizden geleni yapmal\u0131y\u0131z.&#8221;<\/p>\n<p>&#8220;\u00c7evremizin bunda belirgin bir pay\u0131 var. \u00d6rne\u011fin, yerel park\u0131nda kendini g\u00fcvensiz hisseden ki\u015filer oray\u0131 daha az kullan\u0131r.&#8221;<\/p>\n<p>Baz\u0131lar\u0131 ise hareketsizli\u011fi sigara i\u00e7mekle denk tutmay\u0131 sorguluyor. Sigara ve hareketsizli\u011fin \u00f6l\u00fcm\u00fcne yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 ki\u015fi say\u0131s\u0131 yak\u0131n olsa da, sigara i\u00e7me oran\u0131n\u0131n hareketsiz ki\u015filere g\u00f6re \u00e7ok daha d\u00fc\u015f\u00fck olmas\u0131, sigaran\u0131n bireyler i\u00e7in olu\u015fturdu\u011fu riskin daha fazla oldu\u011funu g\u00f6steriyor.<\/p>\n<p>\u0130ngiltere Kanser Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 adl\u0131 g\u00f6n\u00fcll\u00fc kurulu\u015fundan Dr. Claire Knight \u015f\u00f6yle diyor: &#8220;Mesele kanseri \u00f6nlemekse, yapacaklar\u0131n\u0131z aras\u0131nda sigara i\u00e7meyi b\u0131rakmak en \u00f6nce gelir.&#8221;<\/p>\n<p><strong>Bogota \u00f6rne\u011fi<\/strong><\/p>\n<p>Kolombiya&#8217;n\u0131n ba\u015fkenti Bogota&#8217;n\u0131n sokaklar\u0131 pazartesiden cumartesi gecesine kadar arabalarla dolu.<\/p>\n<p>Ancak 7 milyon ki\u015finin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 kentte pazar g\u00fcn\u00fc motorlu ara\u00e7 g\u00f6remezsiniz. Kent y\u00f6netiminin &#8220;Ciclovia&#8221; (Bisiklet Yolu) uygulamas\u0131 sayesinde sokaklar yayalara ve bisiklete binenlere kal\u0131yor.\u00a0<br \/>Mazisi 1970&#8217;lere kadar giden d\u00fczenleme, pazar ve tatil g\u00fcnlerinde toplam uzunlu\u011fu 100 kilometreyi bulan yollar\u0131 kaps\u0131yor.<\/p>\n<p>The Lancet ara\u015ft\u0131rmas\u0131nda yer alanlardan Dr. Michael Pratt, &#8220;Bogota&#8217;n\u0131n h\u00fck\u00fcmetlerin daha fazla egzersizi te\u015fvik etmesinin harika bir \u00f6rne\u011fi oldu\u011funu&#8221; s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.bbc.co.uk\/turkce\/haberler\/2012\/07\/120718_inactivity_kills.shtml\" target=\"_blank\" style=\"color: #1155cc; \">http:\/\/www.bbc.co.uk\/turkce\/haberler\/2012\/07\/120718_inactivity_kills.shtml<\/a><\/p>\n<\/div>\n<p>\u00a0<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>18 Temmuz 2012 &#8211; Nick Triggle Sa\u011fl\u0131k Muhabiri, BBC News Yap\u0131lan bir ara\u015ft\u0131rmaya g\u00f6re, egzersiz eksikli\u011fi d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda sigara kadar&#46;&#46;&#46;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[62],"tags":[],"class_list":["post-2959","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-sagliktan-haberler"],"aioseo_notices":[],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack-related-posts":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.ced.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2959","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.ced.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.ced.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ced.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ced.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2959"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/www.ced.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2959\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.ced.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2959"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ced.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2959"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ced.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2959"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}